ΕΝΔΟΡΦΙΝΕΣ

Ο βελονισμός και ο λόγος ύπαρξης των εναλλακτικών θεραπειών.

Bruce Pomeranz, PhD

Μια συνέντευξη του πρωτοπόρου επιστήμονα, που συνέδεσε την δράση των ενδορφινών με τον βελονισμό.

Ερώτηση: Πώς θα περιγράφατε τον εαυτό σας;

Απάντηση: Είμαι ένας επιστήμονας που προσπαθεί να καταρρίπτει θεωρίες. Όπως έλεγε ο Καρλ Πόππερ, στην επιστήμη δεν αποδεικνύεις ποτέ κάτι, απλά προσπαθείς να καταρρίπτεις τις υποθέσεις σου. Αν δεν τα καταφέρνεις τότε η υπόθεσή σου είναι σωστή.

Ερώτηση: Έτσι συνέβη με την θεωρία σας για τον βελονισμό και τις ενδορφίνες;

Απάντηση: Ναι. Επί είκοσι χρόνια προσπαθούσα να καταρρίψω την θεωρία μου. Φτάσαμε στην τελική απόδειξη, όταν συλλέξαμε τα δεδομένα δεκαέξι διαφορετικών πειραμάτων. Οδηγούσαν όλα στο ίδιο συμπέρασμα.

Σύμφωνα με την θεωρία μου ο βελονισμός διεγείρει τα περιφερικά νεύρα, στέλνοντας μήνυμα στον εγκέφαλο για να απελευθερώσει ενδορφίνες.

Στην κλασσική ιατρική δεν ξέρουμε πώς δουλεύουν τα περισσότερα φάρμακα. Επίσης δεν υπάρχει αρκετή έρευνα όσον αφορά τις ανεπιθύμητες ενέργειες. Αυτός είναι και ο λόγος ύπαρξης των εναλλακτικών θεραπειών. Τα δύο τελευταία χρόνια μελέτησα τις παρενέργειες των φαρμάκων. Μπορώ απλώς να σας πω ότι είναι δέκα φορές χειρότερες από ότι θα περίμενε κανείς. Ας δοκιμάσουμε λοιπόν κάτι πιο ήπιο. Τον βελονισμό.

Ερώτηση: Φαίνεται λοιπόν ότι η έρευνά σας είναι δομημένη έτσι ώστε να αποδείξει την αξία του βελονισμού με βάση την δυτική ιατρική επιστήμη. Οι Κινέζοι όμως γιατί πιστεύουν στον βελονισμό;

Απάντηση: Έχουν μια ολοκληρωτικά διαφορετική κοσμολογία. Πιστεύουν στην ενέργεια qi και στους μεσημβρινούς μέσα από τους οποίους ρέει η ενέργεια αυτή. Τόσα χρόνια έψαξα για την ενέργεια qi. Δεν βρήκα τίποτα.

Ερώτηση: Δεν μπορείτε να βρείτε καμία απόδειξη για την ενέργεια qi.

Απάντηση: Καμία μέχρι τώρα.

Ερώτηση: Ωστόσο έχετε περιγράψει ένα πείραμα όπου οι βελόνες δεν τοποθετήθηκαν στα σημεία των μεσημβρινών. Δεν δούλεψαν. Δεν ανέστειλαν τον πόνο.

Απάντηση: Αυτό είναι αλήθεια κι εξηγείται εύκολα με την θεωρία των νεύρων και των ενδορφινών. Πρέπει να διεγερθούν συγκεκριμένα νεύρα. Όταν βάζετε βελόνα στο περίφημο σημείο Hoku που βρίσκεται στον μεσημβρινό διεγείρετε ειδικό τύπο νεύρων μέσα στους μυς. Υπάρχουν πολλές νευρικές απολήξεις στην περιοχή, αλλά δεν προκαλούν όλες απελευθέρωση ενδορφινών. Επίσης πρέπει να χειριστείτε την βελόνα. Να την στρίψετε. Έτσι διεγείρονται τα νεύρα.

Ερώτηση: Ώστε τα σημεία του βελονισμού αντιστοιχούν σε συγκεκριμένο είδος νεύρων;

Απάντηση: Ναι. Ιδίως αυτά που χρησιμοποιούμε για την αντιμετώπιση του πόνου. Υπάρχουν πολλά σημεία που δεν έχουν νεύρα ή μυς αλλά αντιστοιχούν σε τένοντες ή στο αυτί. Εκεί δεν έχουμε απελευθέρωση ενδορφινών. Υπάρχουν πολλά άλλα εκτός από τις ενδορφίνες, οι οποίες είναι μόνο ένα μικρό κομμάτι του βελονισμού. Θα ήμουν ενθουσιασμένος αν μπορούσα να βρω την ενέργεια qi, αλλά για μένα αυτό δεν αποδεικνύεται επιστημονικά.

Η εμπειρική προσέγγιση γίνεται με το τεστ δοκιμής και λάθους. Αν κάτι δουλεύει τότε χρησιμοποίησέ το. Ανεξάρτητα αν οφείλεται στην ενέργεια qi ή στις ενδορφίνες. Η δυτική ιατρική προσεγγίζει τον βελονισμό εμπειρικά, αφήνοντας τη θεωρητική του βάση στην άκρη.

Σαν τον μάγειρα που αναμιγνύει διάφορα μπαχαρικά σε διαφορετικές αναλογίες. Αν του αρέσουν τα χρησιμοποιεί ξανά. Δεν χρειάζεται να ξέρει ποιά νεύρα της γλώσσας διεγείρονται με τη χρήση τους. Θα μπορούσαμε βέβαια να φτιάξουμε μια επιστημονική εξίσωση και να πετύχουμε την τέλεια ανάμιξη, αλλά δεν μπορούμε να σταματήσουμε να μαγειρεύουμε για χίλια χρόνια.

Ερώτηση: Τότε γιατί ανακατεύεστε με θεωρίες;

Απάντηση: Δεν χρειαζόμαστε καμία θεωρία για να εφαρμόσουμε εμπειρικά τον βελονισμό. Το πλεονέκτημα με την θεωρία των ενδορφινών είναι ότι βελτιώνουμε την απόδοση του βελονισμού. Το αποτέλεσμα των ενδορφινών είναι προσθετικό. Η πρώτη συνεδρία είναι μετρίως αποτελεσματική. Η δεύτερη μετά από κάποιες ώρες ή μέρες είναι ενισχυμένη. Οι ενδορφίνες έχουν μνήμη. Η τρίτη συνεδρία είναι ακόμα πιο αποτελεσματική.

Οι γιατροί του δυτικού κόσμου καταλαβαίνουν εύκολα τη θεωρία με τις ενδορφίνες και τα νεύρα. Έτσι μπορούν να αποδεχτούν τον βελονισμό. Να τον χρησιμοποιήσουν και να δουν ότι δουλεύει. Να προσπαθήσουν να τον εξηγήσουν με επιστημονικό τρόπο.

Υπάρχουν κλινικές μελέτες που αποδεικνύουν την αξία του βελονισμού.

Μελετήσαμε τον βελονισμό στην επούλωση των πληγών με εκπληκτικά αποτελέσματα: 50% ταχύτερη επούλωση. Αυτό οι Κινέζοι το γνώριζαν πριν από χίλια χρόνια και το αποκαλούσαν “κυκλώστε τον δράκο”. Αν έχετε ένα κόψιμο βάζετε 10-15 βελόνες γύρω του, διεγείρετε το συμπαθητικό σύστημα, οι νευροδιαβιβαστές που επελευθερώνονται επιφέρουν την επούλωση. Το αποτέλεσμα είναι θαυμάσιο.

Θέλω να τονίσω με έμφαση ότι ο βελονισμός είναι ανώτερος από το placebo.

Υπάρχει μία σύγχυση όσον αφορά τις εναλλακτικές θεραπείες. Κάποιοι θεωρούν ότι μπορεί όλα να είναι placebo ή να είναι όλα μέσα στο μυαλό μας. Ο βελονισμός επιτυγχάνει αποτελέσματα στο 70% με 80% στην αντιμετώπιση του πόνου, βάσει κλινικών μελετών, ενώ το placebo 30%. Επίσης η δεύτερη συνεδρία βελονισμού είναι αποτελεσματικότερη από την πρώτη, ενώ το placebo εξασθενεί με την επανάληψη.

Θέλω να ακόμα να τονίσω ότι δεν πρέπει να συγχέουμε την θεωρία με τον εμπειρισμό. Ο Max Plank, ο οποίος ανακάλυψε την κβαντική μηχανική, έλεγε ότι οι νέες ιδέες επικρατούν όταν οι παλιές γενιές πεθάνουν και οι νέοι τις αποδεχτούν σαν πραγματικότητα.