Σπαστική κολίτιδα – Βελονισμός

Πηγή: British Acupuncture Council

Η σπαστική κολίτιδα ονομάζεται και σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου. Η λέξη “σύνδρομο” περιγράφει ένα σύνολο συμπτωμάτων (με κοινή αιτιολογία) όπως: χρόνιος κοιλιακός πόνος, μετεωρισμός (φούσκωμα), τυμπανισμός καθώς και αλλαγές των συνηθειών του εντέρου. Πρόκειται για μία λειτουργική διαταραχή του οργανισμού χωρίς εμφανείς δομικές αλλοιώσεις.

Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (ΣΕΕ) προσβάλλει το 22% του πληθυσμού του Ηνωμένου Βασιλείου (Maxwell 1997) και είναι η πιο συχνή διαταραχή του πεπτικού συστήματος, που αντιμετωπίζεται από τους γενικούς (οικογενειακούς) γιατρούς. Οι γυναίκες προσβάλλονται 2-3 φορές περισσότερο από τους άνδρες και εμφανίζουν μεγαλύτερη ποικιλία συμπτωμάτων. Η πάθηση ξεκινά συνήθως κατά την εφηβική ή πρώιμη ενήλικη ζωή. Προδιαθεσικοί παράγοντες είναι η χαμηλή σε φυτικές ίνες δίαιτα, οι ψυχολογικές καταστάσεις όπως το άγχος και το συναισθηματικό στρες, η χρήση καθαρτικών και τα επεισόδια λοιμώδους διάρροιας.

Είναι μία κατάσταση που χαρακτηρίζεται από χρόνια εξέλιξη και παρουσιάζει εξάρσεις και υφέσεις. Αποτελεί πρόβλημα υγείας με σημαντικό κοινωνικό και οικονομικό κόστος. Ο ασθενής επιβαρύνεται με συχνές ιατρικές επισκέψεις, νοσηλείες σε νοσοκομεία και απουσία από τον χώρο εργασίας του, μπορεί δε στο τέλος να εμφανίσει κατάθλιψη.

Η αιτία του ΣΕΕ δεν είναι σαφής. Φαίνεται ότι τα αισθητικά νεύρα του εντέρου εμφανίζουν ευαισθησία και υπεραντιδραστικότητα στην διάταση του εντερικού τοιχώματος. Οι μύες του εντερικού τοιχώματος παρουσιάζουν υπερ- ή υπο-αντιδραστικότητα με αποτέλεσμα την εμφάνιση συμπτωμάτων όπως πόνο, κράμπες, φούσκωμα, μετεωρισμό και ξαφνικές διάρροιες ή/και δυσκοιλιότητα. Εκλυτικό αίτιο για την εμφάνιση των συμπτωμάτων αποτελεί το συναισθηματικό στρες και η πρόσληψη τροφής. Οι συστηματική έρευνα της διεθνούς βιβλιογραφίας αποκαλύπτει ότι οι τρέχουσες θεραπευτικές επιλογές για το ΣΕΕ έχουν περιορισμένη αποτελεσματικότητα (Akehurst 2001).

Πώς μπορεί να βοηθήσει ο βελονισμός

Η έρευνα έχει δείξει ότι ο βελονισμός μπορεί να ωφελήσει τους πασχοντες από ΣΕΕ με διάφορους τρόπους:

– Ανακουφίζοντας τον πόνο(Pomeranz 1987).

– Ρυθμίζοντας την κινητικότητα του πεπτικού σωλήνα (Yin 2010, Chen 2008).

-Μειώνοντας την υπεραντιδραστικότητα του εντέρου,(η οποία αποτελεί το χαρακτηριστικό γνώρισμα της πάθησης). Οι εμπλεκόμενοι μηχανισμοί αφορούν τα σπονδυλικά νεύρα, τους υποδοχείς NMDA και μεγάλο αριθμό νευροδιαβιβαστών.

-Αυξάνοντας τον τόνο του παρασυμπαθητικού συστήματος (Schneider 2007b). Το στρες ενεργοποιεί το συμπαθητικό σύστημα προκαλώντας σπασμό του εντέρου και κοιλιακή δυσφορία. Οι πάσχοντες από το ΣΕΕ παρουσιάζουν αυξημένη αντιδραστικότητα του εντέρου ακόμα και με την ελαφρότερη ψυχική πίεση ή διαπροσωπική σύγκρουση. Ο βελονισμός ενεργοποιεί το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα, του οποίου η δράση είναι αντίθετη από εκείνη του συμπαθητικού συστήματος και ευνοεί την χαλάρωση του σώματος και την ομαλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος.

– Μειώνοντας το άγχος και την κατάθλιψη (Samuels 2008). Το ΣΕΕ μπορεί να προκαλέσει άγχος και κατάθλιψη δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο άγχους – πόνου – άγχους. Ο βελονισμός προκαλεί χημικές αλλαγές στο κεντρικό νευρικό σύστημα (εγκέφαλο) των πασχόντων αυξάνοντας τα επίπεδα της στεροτονίνης και των ενδορφινών (Han 2004).

Υπάρχουν ισχυρά επιστημονικά δεδομένα, που υποστηρίζουν ότι ο βελονισμός βελτιώνει τα συμπτώματα του ΣΕΕ και την γενικότερη ευεξία του ατόμου (Anastasi 2009, Trujillo 2008, Reynolds 2008, Schneider 2007b, Xing 2004, Lu 2000).

Ο βελονισμός μπορεί να ενσωματωθεί με ευκολία και με ασφάλεια στην δυτική ιατρική. Συνδυάζεται επίσης με ψυχοθεραπεία, ασκήσεις χαλάρωσης και θεραπεία με βότανα.